ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ. Η αιωνόβια Δεροπολίτισσα μάνα, γιαγιά και προγιαγιά Βιργινία Κρασσά την Παρασκευή, 11η Σεπτεμβρίου 2026, άφησε την τελευταία της πνοή στο Κόλετζ Πόιντ του Κουίνς σε ηλικία 101 ετών έχοντας στο πλευρό της την πολυαγαπημένη οικογένειά του.
Οι συγγενείς και οι φίλοι το βράδυ το μεσημέρι της Τρίτης, 15ης Σεπτεμβρίου 2026 συγκεντρώθηκαν στον ιερό ναό του Τιμίου Σταυρού στο Γουάιτστόουν, παρακολούθησαν με θλίψη και συγκίνηση την Εξόδιο Ακολουθία που τέλεσε ο ιερατικός προϊστάμενος, π. Νικόλαος Πάρος, προσκύνησαν το σκήνωμά της και εξέφρασαν τα ειλικρινή και εγκάρδια συλλυπητήρια στην μονάκριβη κόρη της Ευμορφία Τσιούρη στα εγγόνια της Κωνσταντίνο, Λορέτα – Μαρία και Ευγενία στα δισέγγονά της Ελένη Βιργινία και Ευμορφία Μαρία.
Προσωποποίηση της Δεροπολίτισσας συζύγου, μάνας, γιαγιάς και προγιαγιάς
Η αείμνηστη γεννήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 1925 στην Δερβιτσιάνη νομού Αργυροκάστρου που ανέκαθεν αποτελούσε το προπύργιο του ελληνισμού της Βορείου Ηπείρου.
Την αποκάλεσα στον πρόλογο του άρθρου «Δεροπολίτισσα» όχι απλά και μόνο διότι η Δερβιτσιάνη ,στην οποία γεννήθηκε και μεγάλωσε αποτελεί το κεφαλοχώρι της Δρόπολης, αλλά κυρίως για να υπενθυμίσω σε όλους του γνωστό τραγούδι «Μωρ Δεροπολίτισσα», το οποίο υμνεί την αντίσταση των γυναικών της Δρόπολης στον εξισλαμισμό.
Η λαϊκή μούσα υμνεί τις αρετές της Δροπολίτισσας και την καλεί όταν πάει στην εκκλησιά να προσκυνήσει για τους Χριστιανούς που τους πλάκωσε η Τουρκιά.
Στην ουσία πρόκειται για έναν ύμνο στην Δεροπολίτισσα που καθ΄όλη την διάρκεια της Εξοδίου Ακολουθίας πηγαινοέρχονταν και μου υπενθύμιζε τον απαράμιλλο ηρωισμό της αείμνηστης Βριγινίας Κρασσά.
Οι στίχοι του μοιρολογιού «Μωρ’ Δεροπολίτισσα, / μωρ’ καημένη / μωρ’ Δεροπολίτισσα, ζηλεμένη, / βάλ’ το φέσι σου στραβά / σίντα πας στην εκκλησιά, /με λαμπάδες με κεριά
και με μοσχοθυμιατά. / Και προσκύνα για τ’ εμάς, / για τ’ εμάς τους Χριστιανούς, / τι μας πλάκωσ’ η Τουρκιά / και μας σφάζουν σαν τ’ αρνιά», ηχούσαν στα αυτιά μου την ώρα που ο π. Νικόλαος Πάρος έψελνε το «Μακαρία η Οδός».
Το μοιρολόϊ το οποίο άκουγαν από τα γεννοφάσκια τους οι Βορειοηπειρώτισσες διαλαλούσε στον αιώνα τον άπαντα την αποστολή της Δεροπολίτισσας τόσο στην εποχή που σιγοτραγουδούσαμε «την ξενιτιά, την ορφανιά, την πίκρα την αγάπη τα τέσσερα τα ζύγισαν βαρύτερα είναι τα ξένα», όσο και την περίοδο του σταλινικού καθεστώτος του Εμβέρ Χότζια.
Η Βιργινία Κρασσά μεγάλωσε με τις καλύτερες αρετές της φυλής μας στην Δερβιτσιάνη. Το 1943, εν μέσω του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου η Βιργινία παντρεύτηκε τον εκλεκτό της καρδιάς της Ευάγγελο Κρασσά, ένα από τα πρωτοπαλίκαρα της Δερβιτσιάνης και της Δρόπολης.
Το ζεύγος έφερε στον κόσμο την μονάκριβη κόρη του Ευμορφία και έκανε όνειρα για την ζωή. Η εγκαθίδρυση του διδακτορικού καθεστώτος άλλαξε τα δεδομένα για δεκάδες χιλιάδες Βορειοηπειρώτες μεταξύ των οποίων και την οικογένεια του Ευάγγελου και της Ευμορφίας Κρασσά.
Διαισθανόμενος τον κίνδυνο της σύλληψης και της κράτησής του στα «κάτεργα τα ανήλια» ο Ευάγγελος αποφάσισε να δραπετεύσει και να αναζητήσει τον ήλιο της ελευθερίας αρχικά στην Ελλάδα και μετέπειτα στη Νέα Υόρκη.
Η Βιργινία και η κόρης της, Ευμορφία, υπέστησαν τα πάνδεινα, αλλά άντεξαν, διότι πίστευαν ότι δεν θα αργήσει η ημέρα που συναντηθούν με τον σύζυγο και πατέρα.
Ο Ευάγγελος Κρασσάς ερχόμενος στη Νέα Υόρκη εντάχτηκε στους κόλπους του ιστορικού Συλλόγου Βορειοηπειρωτών «Πύρρος» και πρωτοστάτησε στον αγώνα της Πανηπειρωτικής Ομοσπονδίας Αμερικής και κατ’ επέκταση της ομογένειας για την προάσπιση των διεθνώς αναγνωρισμένων δικαιωμάτων του Ελληνισμού της Βορείου Ηπείρου.
Οι αλλεπάλληλες προσπάθειες για να επισκεφθεί την οικογένειά του στην Βόρειο Ήπειρο καρποφόρησαν μετά από 43 χρόνια. Το 1987 ο Ευάγγελος Κρασσάς επισκέφθηκε την Δερβιτσιάνη και οι συγκινήσεις διαδέχονταν η μία την άλλη. Κι αυτό διότι ενώθηκε με την μαυροφορεμένη σύζυγό του Βιργινία, την κόρη του Ευμορφία και τον σύζυγό της (αείμνηστο) Μιχάλη Τσιούρη και τα εγγόνια του Κωνσταντίνο, Λορέτα – Μαρία και Βιργινία.
Η κατάρρευση ως χάρτινου πύργου του σιδηρούν παραπετάσματος άλλαξε τα δεδομένα και το 1992 η Βιργινία με τα παιδιά και τα εγγόνια τους ήρθαν στη Νέα Υόρκη και εγκαταστάθηκαν στο Κόλετζ Πόιντ του Κουίνς.
Ο Ευάγγελος και η Βιργινία έζησαν μαζί για δύο επί πλέον δεκαετίες και μόνο ο χάρος κατάφερε να τους χωρίσει το 2012. Η αγάπη για την ζωή και για τα παιδιά, εγγόνια και δισέγγονα είχε ανταποδοτικό χαρακτήρα και η Βιργινία Κρασσά έφυγε πλήρης ημερών από τον μάταιο ετούτο κόσμο.
Οι «Αναμνήσεις» εκφράζουν τα ειλικρινή και εγκάρδια συλλυπητήρια στην οικογένειά της . Αιωνία της η μνήμη.
