Γράφει ο Κώστας Βέργος *
Γράφεις αγαπητέ Αλέξη: «Πίστευα βαθιά ότι μια μεγάλη πολιτική αλλαγή θα έδινε τη δυνατότητα για έναν έντιμο συμβιβασμό με τους εταίρους.» Αφελές. Διαπίστωσες και γράφεις: «Συχνά δυσκολεύομαι να μεταφέρω, ακόμα και στους κοντινούς μου ανθρώπους, το αληθινό μέγεθος του κυνισμού που χαρακτήριζε ορισμένους από τους πολιτικούς μου αντιπάλους και τους κύκλους της ολιγαρχίας που τους στήριζαν.»
Όσο για τους καλοπροαίρετους την απάντηση, όπως γράφεις, στην έδωσε ο σοσιαλδημοκράτης Μάρτιν Σουλτς, τότε Πρόεδρος του Ευρ. Κοινοβουλίου: «Η καρδιά μας, εμάς των Σοσιαλδημοκρατών, είναι μαζί σου. Όμως το μυαλό μας είναι εναντίον σου. Γιατί αν εσύ πετύχεις, θα πει ότι κάτι δεν κάναμε καλά εμείς τόσο χρόνια.» (Παρεμπιπτόντως, ο ίδιος Γερμανός πολιτικός σε συνέντευξή του, προ μηνών στη Deutsche Welle, δήλωσε: «Όπως συχνά συμβαίνει στην πολιτική, ο Κυριάκος Μητσοτάκης δρέπει τους καρπούς της σποράς του Αλέξη Τσίπρα, η οποία φυσικά ήταν συνδεδεμένη με πολύ μεγάλες θυσίες.»)
Η «Ιθάκη» είναι η κατάθεση μοναδικών εμπειριών από έναν νέο και άφθαρτο πολιτικό, που γρήγορα εφθάρη μέσα στις συμπληγάδες των κυβερνητικών συμβιβασμών – και που δεν διστάζει να τους ομολογήσει. Μα υπάρχει δημοκρατική κυβέρνηση που δεν κάνει συμβιβασμούς; Όταν μάλιστα διαχειρίζεται τις τύχες μιας χώρας που είναι ήδη χρεοκοπημένη. Όταν ξέρει (ή δεν ξέρει;) ότι στα ταμεία του κράτους υπάρχουν χρήματα μόνο για τρεις εβδομάδες.
Και όταν καλείται την επομένη των εκλογών να αντιμετωπίσει το τέρας των ξένων τραπεζών που την έχουν χρεώσει με τα δάνεια των προηγουμένων και ζητάνε τώρα ό,τι ζητούσε ο Σάιλοκ του Σαίξπηρ από τον χρεώστη του, Αντόνιο: τα τοκισμένα χρήματά τους και, κυρίως, μισό κιλό της σάρκας του.
Αλλά και όταν έχεις στο εσωτερικό της χώρας σου απειλές για φυγή κεφαλαίων (Α. Γεωργιάδης, Δεκ. 2014). Και όταν έχεις κεντρικό τραπεζίτη (άρτι διορισθέντα με συγκεκριμένη αποστολή από τον Σαμαρά) να λειτουργεί ως προέκταση των ξένων δανειστών. Και όταν ξέρεις (ή δεν ξέρεις;) ότι από πενταετίας οι ξένοι δανειστές έχουν φτιάξει μια ασπίδα χρηματοπιστωτικής προστασίας όχι για σένα αλλά για τους ίδιους. Κι όταν ξέρεις ότι μια αριστερή κυβέρνηση, δηλαδή μια κυβέρνηση «συνιστωσών» – με «ρεύματα» και «τάσεις» και προσωπικές ατζέντες μελετηρών μαρξιστών – δεν θα είναι ποτέ μια συνεκτική κυβέρνηση.
Παρά ταύτα, μπορείς να πεις Αλέξη: «τελικώς, κάτι κατάφερα!» Παρέλαβες άδεια ταμεία και γονατισμένη κοινωνία και παρέδωσες γεμάτα ταμεία και μισο-όρθια κοινωνία. Όμως, από την άλλη, παρέλαβες μια κοινωνία γοητευμένη από ένα ελπιδοφόρο νέο ξεκίνημα και παρέδωσες μια κοινωνία απογοητευμένη. (Και επειδή το ζήτημα είχε πάρει πλανητικές διαστάσεις, η απογοήτευση ήταν και παραμένει πλανητική.)
Η υπόθεση του «κόστους του πρώτου εξαμήνου» των 100 δισ. είναι βεβαίως μια λαθροχειρία, την οποία όμως ως προπαγάνδα ο ΣΥΡΙΖΑ υποτίμησε – ίσως επειδή είχε επώνυμο: «κόστος Βαρουφάκη». Με βάση τα μόνα αντικειμενικά κριτήρια – ΑΕΠ, χρέος, ελλείμματα, ανεργία –, την πενταετία 2010-2014 είχαμε συνολική μείωση ΑΕΠ διπλάσια του συνολικού χρέους μας (ύφεση συγκρίσιμη μόνο με την Μεγάλη Ύφεση των ΗΠΑ το 1929-1933), ενώ το πρώτο εξάμηνο του 2015 είχαμε για πρώτη φορά μετά από χρόνια σταθεροποίηση σε όλους τους μακροοικονομικούς δείκτες. Όμως το επικρατήσαν και επανερχόμενο αφήγημα περί «κόστους» ήταν ένδειξη ότι θα υπήρχε πλέον ένα μόνιμο κενό επικοινωνίας του ΣΥΡΙΖΑ με τον κόσμο. (Την λαθροχειρία έκανε πρώτος ο Ρέγκλινγκ, μετά ο Στουρνάρας και ακολούθως και ασμένως ο Ά. Γεωργιάδης.)
Λες Αλέξη Τσίπρα, σε σχέση με την επίσπευση των εκλογών τον Ιανουάριο του 2015 (αντιθεσμική όπως και του 2009 – με επίκληση πάλι την εκλογή ΠτΔ): «Να σηκώσω το γάντι που μου πέταξε ο Σαμαράς για πρόωρες εκλογές τον Ιανουάριο, καταψηφίζοντας την πρότασή του για ΠτΔ, ή να συναινέσω, αφήνοντάς τον να πέσει στην παγίδα της χρεοκοπίας που τόσο προσεκτικά είχε στήσει εις βάρος μου; Η λογική της πατρίδας, η καρδιά μου, μου επέβαλλε το πρώτο.» Ακούγεται σωτηριολογικό. Δηλαδή αφελές. Την επομένη των εκλογών το iskra.gr (του Λαφαζάνη) έγραφε: «Εμείς σύραμε τον Σαμαρά στις εκλογές.»
Ο Σαμαράς, παρεμπιπτόντως, είχε δεχθεί να πάει σε εκλογές τον Σεπτέμβριο του 2015, δηλαδή σε χρόνο ικανό για να διαψευσθεί το success story του ή να επιβεβαιωθεί. Και στις δύο περιπτώσεις ωφελημένος θα ήταν ο ΣΥΡΙΖΑ (και η πατρίδα!) ο οποίος θα κέρδιζε τις εκλογές ούτως ή άλλως. Στην περίπτωση της επιβεβαίωσης εσύ θα έδρεπες τους καρπούς. Στην περίπτωση της διάψευσης, δεν θα είχες τη ΝΔ να σου λέει επί μια τετραετία «με έριξες και δεν πρόλαβα και τώρα άκου με!».
Την παγίδα δεν την έστησε, τελικά, ο Σαμαράς αλλά ο Σόιμπλε. Αυτός βιαζόταν πιο πολύ κι από τον Λαφαζάνη να γίνουν οι εκλογές. Ήθελε και να φρονηματίσει τους Ισπανούς και τους άλλους νοτιο-ευρωπαίους. Είχε κάνει και σχετική δήλωση.
Και τώρα, τάδε ουκ έφη Τσίπρας – δηλαδή αμφιλεγόμενα σημεία της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ που μένουν ασαφή ή εντελώς ασχολίαστα στην «ιθάκη»:
Η διαχείριση ασύλου στους 8 Τούρκους αξιωματικούς αιτηθέντες άσυλο μετά το πραξικόπημα κατά Ερντογάν το 2016. Εν θερμώ υπουργικές δηλώσεις που έδειχναν πρόθεση επαναπροώθησης των 8 ως πραξικοπηματιών σε μια Τουρκία που αποδεδειγμένα βασάνιζε και είχε ήδη φυλακίσει τους μισούς δικαστές. Και μεταγενέστερη δήλωση Αποστολάκη: «Δυστυχώς παρενέβη η δικαιοσύνη!». Η δήλωση Τσίπρα στην Αθήνα, δίπλα στον Γιλντιρίμ, τότε πρωθυπουργό Τουρκίας, δεν καλύπτει την αρχική παραφωνία, για την οποία ουδείς λόγος γίνεται στο βιβλίο.
Η αποκάλυψη σχεδίου αποστολής βλημάτων στην διαπράττουσα τότε εγκλήματα πολέμου Σαουδική Αραβία (ματαιωθείσα για λόγους άσχετους με την πραγματική πολιτική πρόκληση). Ακολούθως , παντελής σιωπή του ΣΥΡΙΖΑ ως αντιπολίτευσης για την αποστολή στην Σαουδική Αραβία από το 2021 μιας πυροβολαρχίας Patriot και 150 αξιωματικών μας.
Οι εναγκαλισμοί με Νετανιάχου και η παραχώρηση χρήσης αεροδρομίων και εναέριου χώρου για να ασκεί και να ασκείται η ισραηλινή αεροπορία (χωρίς όρους σε σχέση με το Παλαιστινιακό). Παραχώρηση και διευκολύνσεις βασίζονται στην διακρατική συνεργασία SOFA των δύο χωρών, υπογραφείσα από Καμμένο το 2015, τις ημέρες του δημοψηφίσματος, και κυρωθείσα από τη Βουλή το 2016. Η συμφωνία προβλέπει, μεταξύ άλλων, και νομική προστασία προσωπικού όταν βρίσκεται στο έδαφος του άλλου κράτους.
Ελάχιστες οι λέξεις για τη συνάντηση με Τραμπ. Επέκταση στρατιωτικών διευκολύνσεων και βάσεων ΗΠΑ (χωρίς όρους σε σχέση με ελληνο-τουρκικά και Κυπριακό). Δήλωση Πάιατ (και ίδια δήλωση Μητσοτάκη) μετά την υπογραφή της νέας MDCA επί ΝΔ: «Λάρισα, Στεφανοβίκειο, Αλεξανδρούπολη ξεκινήσαμε να τα λειτουργούμε στην περίοδο ΣΥΡΙΖΑ.»
Το θέμα του ονόματος του βόρειου μας γείτονα είναι αποτέλεσμα έντιμου συμβιβασμού (και αν ο Σαμαράς ήταν ωριμότερος το 1991 και το 1992, η ονομασία θα ήταν σήμερα Γιουγκοσλαβική Μακεδονία – γιατί αυτό ήταν!) όμως καμία αναφορά στο ανέντιμο της στάσης ΣΥΡΙΖΑ έναντι του κυβερνητικού του εταίρου. Έναντι δηλαδή της κόκκινης γραμμής αυτού χάρη στον οποίο έγινε ο ΣΥΡΙΖΑ κυβέρνηση, ο Τσίπρας πρωθυπουργός και ο Κοτζιάς υπουργός Εξωτερικών.
Εκείνες οι 10 κάλπες της Novartis και η αγεληδόν ψήφιση παραπομπής και των 10, λες και ήθελε πολύ σκέψη για έστω και έναν από τους κυβερνητικούς βουλευτές να διαφοροποιηθεί έστω σε εκείνη την κάλπη του δικαστικού που υποτίθεται ότι μέσα σε 15 μέρες υπηρεσιακής πρωθυπουργίας διεφθάρη. Καμία πειστική αναφορά στην en bloc στάση και την κακώς εννοούμενη κομματική πειθαρχία σε ένα ζήτημα ελεύθερης συνείδησης των βουλευτών.
Εκείνες οι ατέλειωτες εργατοώρες (χωρίς επαρκείς φακέλους) συνεδριάσεων επιτροπών για την αποκάλυψη σκανδάλων (πραγματικών σκανδάλων) που τελικά γύρισαν όλες μπούμερανγκ. (Για το μπούμερανγκ δεν φταίει μόνο η δικαιοσύνη αλλά και η προχειρότητα να κατηγορούνται όλοι ανεξαιρέτως, μόνο με ενδείξεις.) Λες και δεν υπήρχαν, την ίδια στιγμή, τρέχοντα καυτά προβλήματα στην ελληνική κοινωνία που έχρηζαν επειγόντως αυτών των βουλευτο-ωρών. Καμία αποτίμηση της σχέσης κόστους-οφέλους όλης αυτής της αντιπαραγωγικής ανάπτυξης δυνάμεων του ΣΥΡΙΖΑ.
Εγκατάλειψη τοπικής αυτοδιοίκησης. Ακραίο παράδειγμα η Κέρκυρα, όπου με πλειοψηφία βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ, περιφερειάρχη ΣΥΡΙΖΑ, δήμαρχο ΣΥΡΙΖΑ το νησί βούλιαξε επί μήνες στα σκουπίδια χάρη στην εμμονή ενός υπουργού να μη αποφασίζει έκτακτη λύση μεταφοράς και χρηματοδότησης – σαν να είναι υπουργός μιας άλλης χώρας.
Η τοπική αυτοδιοίκηση, προνομιακό πεδίο της δημοκρατικής αριστεράς, και ευκαιρία να ριζώσει αυτή κάποτε στις τοπικές κοινωνίες, εξακολούθησε και επί ΣΥΡΙΖΑ να είναι ο φτωχός συγγενής της ευρύτερης δημόσιας διοίκησης. Η απαξιωτική αναφορά Τσίπρα, στο αναπτυξιακό συνέδριο των Ιονίων, στο φράγμα ταμίευσης ομβρίων της Κέρκυρας, ως «φαραωνικό έργο», ενδεικτική της έλλειψης γνώσης του πεδίου. Αποτέλεσμα: στην Κέρκυρα ο ΣΥΡΙΖΑ, από πρώτος, ουραγός.
Κατοχικό δάνειο, πολεμικές αποζημιώσεις και η σχετική δουλειά που είχε πράγματι γίνει στο πρώτο εξάμηνο του 2015. Η (με αφορμή την ιδιότροπη Κωνσταντοπούλου) γελοιογραφική αναφορά στο επονείδιστο του χρέους παρακάμπτει το γεγονός ότι το χρέος είναι πράγματι επονείδιστο.
Και όπως με διαρκείς πρωτοβουλίες διεκδικούμε τα κλεμμένα μάρμαρα του Παρθενώνα, το ίδιο θα έπρεπε να κάνουμε και με το κατοχικό δάνειο και τις αποζημιώσεις. Σε μία περίοδο μάλιστα κατά την οποία οι Γερμανοί είχαν τόσο φανατισθεί από την Bild εναντίον μας, ώστε, σε αντίθεση με το Παρίσι, εδώ, στο Βερολίνο, όπως εσύ Αλέξη γράφεις, σε υποδέχθηκαν στους δρόμους με βρισιές.
Και ένα ανεκδοτολογικό, χωρίς ιδιαίτερη σημασία: Γράφεις Αλέξη για την πορεία προς την Γένοβα, τον Ιούλιο του 2001: «Μόλις το πλοίο έφθασε στην Ανκόνα, οι διαδηλωτές επιβιβάσθηκαν στα λεωφορεία. Τρία από αυτά όμως διατάχθηκαν να επιστέψουν ξανά στο πλοίο. Οι επιβαίνοντες … θεωρηθήκαμε ύποπτοι επεισοδίων. Αποφασίσαμε να οργανώσουμε επιτόπια διαμαρτυρία στην είσοδο του πλοίου, παρεμποδίζοντας την αναχώρησή του.»
Συμπληρώνω την αφήγηση (ως παρών εκείνη την ημέρα στον ίδιο καταπέλτη): Κάποια στιγμή ρωτάω «πού είναι ο Τσίπρας και ο Καρανίκας;» Είχαν έλθει μέλη της νεολαίας του PCI ή της Επανίδρυσης και σας είχαν φυγαδεύσει προς Γένοβα.
ΥΓ: Με ρώτησαν γιατί ο Αλέξης Τσίπρας έγραψε και δημοσίευσε αυτό το βιβλίο, αφού ήξερε ότι θα αποτελέσει στόχο πυρών πανταχόθεν. Απάντηση: Ακριβώς γι αυτό. Το αλαζονικό «δεν θα διαβάσω αυτό το μυθιστόρημα» του Μητσοτάκη, το βιτριολικό «χαίρομαι που δυσκόλεψα έναν προδότη» της Κωνσταντοπούλου και το χλευαστικό «σαμπουάν κατά της πιτυρίδας το βιβλίο Τσίπρα» της Λιάνας Κανέλλη είναι ένα πολύ καλό rebranding για το οποίο, μάλιστα, αντί να πληρώσεις, πληρώνεσαι. Κι αν δεν συμπαθείς αυτούς τους τρεις, τότε η δυσφήμηση γίνεται διαφήμιση.
- * Το άρθρο γνώμης δημοσιεύτηκε αρχικά στο https://www.militaire.gr/ και αναδημοσιεύεται με την συγκατάθεση του αρθρογράφου.
