Γράφει η Εύα Αλιβιζάτου *
Σκοτώνεις. Και έπειτα εξαφανίζεσαι. Για πολλά χρόνια. Για δεκαετίες κυκλοφορείς δίχως ενοχές. Δίχως την παραμικρή μεταμέλεια. Καλείσαι να σταθείς μπροστά στη «δικαιοσύνη».
Οι νόμοι – αυτοί που σε «θάβουν» ή σε ανασταίνουν ξανά, επίσημα— σου έδωσαν τη χαρά να ζεις, έχοντας στο ενεργητικό σου ένα έγκλημα. Τώρα, οι ίδιοι νόμοι αποφασίζουν για την ελευθερία σου, με άνεση και με το κανονικό πλέον επίθετο που τόσο στερήθηκες.
Δειλία των ανθρώπων αυτών που ισχυρίζονται πόσο δυνατοί είναι μπροστά στη βία με μορφή κατάχρησης. Άνθρωποι εγκληματίες. Και ανάμεσα στα έδρανα και τις δικονομικές λεπτομέρειες, η δικαιοσύνη μοιάζει να φορά μια τυφλή μάσκα – όχι από αμεροληψία, αλλά από αδιαφορία.
Το έγκλημα παραγράφεται στις συνειδήσεις των πολλών. Οι δεκαετίες που πέρασαν λειτουργούν σαν ένα «πλυντήριο» ενοχής, και η κοινωνία στρέφει το βλέμμα, κουρασμένη να θυμάται… κουρασμένη να ανέχεται. Όμως η μνήμη του θύματος δεν έχει ημερομηνία λήξης.
Το έγκλημα δεν είναι δύναμη. Είναι η απόλυτη ομολογία αδυναμίας. Το πιο τρομακτικό δεν είναι μόνο η ίδια η πράξη, αλλά η ευκολία με την οποία το τέρας ενσωματώνεται ξανά στο πλήθος. Στην καθημερινότητα, ο εγκληματίας περπατά ανάμεσά μας, αγοράζει ψωμί, χαμογελά, ζει τη ζωή που στερήθηκε το θύμα του.
Μια πατριαρχική δομή που συχνά ψιθυρίζει δικαιολογίες: «Ήταν η κακιά η ώρα», «θόλωσε», «είχε προκληθεί». Και να σου πάλι οι νόμοι. Φτιαγμένοι από ανθρώπους για να κρατούν τις ισορροπίες, μερικές φορές μοιάζουν να προστατεύουν περισσότερο το δικαίωμα του θύτη στην «επανένταξη», παρά την ανάγκη του θύματος για απόλυτη δικαίωση. Γιατί κάθε οικογένεια περιμένει τη δικαίωση.
Η ελευθερία που κερδίζεται με νομικά τερτίπια και παραγραφές είναι μια ελευθερία ψεύτικη, κούφια. Το κανονικό επίθετο επέστρεψε στις ταυτότητες και στα έγγραφα, αλλά οι πράξεις παραμένουν. Όσα χρόνια κι αν περάσουν, όσες δικαστικές αποφάσεις κι αν σε «αναστήσουν», η αλήθεια παραμένει καρφωμένη στο παρελθόν.
Μέχρι τότε, όμως, η κατάχρηση ισχύος θα γεννά θύματα. Μέχρι η κοινωνία να σταματήσει να ανέχεται τους «δυνατούς» της βίας και να αρχίσει να προστατεύει ουσιαστικά τους ανθρώπους.
Όσο το έγκλημα αντιμετωπίζεται ως ένα «ατυχές περιστατικό», εννοείται ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα θα παραμένουν απλές λέξεις σε τυπωμένα χαρτιά.
Και ζήσαν αυτοί καλά… κι άλλοι καθόλου!
- Η Εύα Αλιβιζάτου είναι συγγραφέας – αρθρογράφος
